Gönderen Konu: Hava Durumu Tahmin Modelleri  (Okunma sayısı 421 defa)

Çevrimdışı İlkay Ersoy

  • *
  • İleti: 114
Hava Durumu Tahmin Modelleri
« : 30 Temmuz 2019, 16:35:48 »
Bir çoğumuz gibi ben de hava durum taminleirni bir kaç kayanktan birdne kontrol ediyorum ancak farklı farklı modeller var, WRF, ICON vs vs.. 2019 Temmuz'unda özellikle Marmaris/Orhaniye civarlarında neredeyse hiç bir kaynak doğru sonuç vermeyince daha detaylı araştırmak farz oldu. "Hangi program ya da aplikasyon?" sorusundna çok "hangi tahmin modeli?"

Bir çok tahminleme modeli var. Acaba hangisi en doğrusudur? Tabii biraz da kendi kişisel gözlemlerimize bağlı olarak değişir ancak bu tahmin modelleri nelerdir kısa bir özet de okuduklarımdan buraya aktarmakta fayda var. Sayısız yazı var ancak ben windy aplikasyonunun sitesindeki özeti buraya aktarmayı faydalı buldum. Link https://windy.app/blog/what-is-a-weather-forecast-model-guide-on-forecast-models-all-around-the-world.html

Ben özetleyebildiğim kadarıyla ne nedri aktarayım siz karar verin hangisini kullanacağınıza.

Hava tahmini bir çok faktörü dikkate alarak süper bilgisayarlar ve karmaşık denklemler kullanılarak yapılıyor. Buna rağmen sonuçlar arasında dağlar kadar farklar oluşabiliyor. Coğrafi koşullar, insna yapımı binalar vs etkileyebiliyor sonuçları..

Temelde iki tür tahmin modeli var. GLobal modeller ve yerel modeller..

GLOBAL MODELLER

ECMWF (European Centre for Medium-Range Weather Forecasts)
Çözünürlük (Çeşitli) 11 km (Ne kadar küçük o kadar yerel ve detay.)

Mevcut modeller içinde en iyi ve güvenilir modle olarak değerlendirilen modeldir. 4D diye adlandırılan o an hangi uygun hale geldiyse onun verisini kullanarak analiz eden bir model kullanmaktadır. Sandy Kasırgasının hareketini en doğru şekilde tahmin edebilen tek model olarak bilinmektedir. Resmi sitesi https://www.ecmwf.int/

GFS (The Global Forecast System)
Çözünürlük 27km

GFS en çok tanınan ve 6 saatte bir Amerikan meteoroloji servisi tarafından güncellenen bir modeldir. Gerçekte 4 farklı modelin birlikte çalışması ile model sonuç vermektedir, atmosferik, okyanus, arazi/toprak ve deniz buz modelleri. Bununla birlikte kıyı şeridindeki topgografi ve şekilleri hesaba katmaz bu yüzden de kıyı şeridine yakın bölgelerde çok yetkin değildir. Okyanuslarda işe yarar.

GFS+ aynı modelin farklı bir versiyonudur. GFS27 27x27 km lik her bir karenin verisini dikkate alarak her bir kare için çıkan en yüksek sonucu verir. Resmi sitesi https://www.ncdc.noaa.gov/data-access/model-data/model-datasets/global-forcast-system-gfs

ICON (Global German Standard)
Çözünürlük Avrupa 7 (ICON7 ve global 13 km ICON13)

Alman Meteoroloji Servisi tarafındna yaratılmış olan ICON yükske çözünürlüğü sebebiyle genellikle ECMWF den bile daha doğru sonuç verdiğine inanılır. (Sadece Avrupa için.). ICON'un en önemli değişkenlerinin hava yoğunluğu ve potensiyel sanal ısı, dikey ve yatay rüzgar hızları, nem, buz bulutu, yağmur bulutu ve kar değişkenleri olduğu düşünülmektedir. Remsi web sitesi https://www.dwd.de/EN/research/weatherforecasting/num_modelling/01_num_weather_prediction_modells/icon_description.html

UM (United Kingdom Met Office)
Çözünürlük 1.5 km İngiltere ve 10 km global

UKMO olarak d abilinen UM (Unified MOdel) İngiltere!de geliştirilmiş global bir modeldir. 12 saatte bir çaışır ve 3 günlük çıktı üretir. Çözünürlük dolayısıyla İngiltere'deki en güvenilir modeldir. Global modeli de güvenilir bulunur. Resmi sitesi https://www.metoffice.gov.uk/research/modelling-systems/unified-model

CFS (Climate Forecast System)
Çözünülrük 111 km

Uzun dönem planlamaalr için faydalı olmakla birlikte güvenilri bri modle dğeildir. Resmi sitesi https://www.ncdc.noaa.gov/data-access/model-data/model-datasets/climate-forecast-system-version2-cfsv2


YEREL MODELLER

WRF (Weather Research and Forecasting)
Çözünürlük 500 metre

WRF 1980'lerden bugüne bir çok habva ajansı ve laboraturarın ortak katkılarıyla oluşturulmuş bir modeldir. Global olarak d auygulanabilecek ancak topografiyi ve yerel coğrafyayı da dikkate alabilecek bir tahmin modelidir.Çok sayıda farklı parametreyi dikkate alarak çalışan ve cok kaynak kullanan bir model olup yerel modeller yaratmak için altyapı sağlamakta olan bir modeldir. Resmi web https://narac.llnl.gov/tools/operational-modeling/weather-research-forecast-model

ALADIN (Aire Limitée Adaptation dynamique Développement InterNational)
Çözünürlük - çeşitli

ALADIn Fransız Meteorolii servisi ve bir kaç Merkezi ve Doğu Avrupa Ülkesinin ortak çalışması ile üretilmiştir. Global (ARPEGE) çözünürlük 55 km ve yerel (AROME) Fransa içinde 1.25 km çözünürlükte çalışır. Özellikle AROME bir çok parametreyi dikkate aldığındna Avrupa açısındna oldukça güvenilridir. Web sitesi https://www.met.hu/en/omsz/tevekenysegek/idojarasmodellezes/modellek/

NAM (North American Mesoscale)
Çözünürlük – 12 km.

Kuzey Amerika, bizi enterese etmiyor pek. İliglenen linkten bakabilir. Remsi sitesi https://www.ncdc.noaa.gov/data-access/model-data/model-datasets/north-american-mesoscale-forecast-system-nam

HRRR (High Resolution Rapid Refresh)
Çözürnülük – 3 km

Kuzey Amerika.. Remsi web https://rapidrefresh.noaa.gov/hrrr/

GEM (The Global Environmental Multiscale Model)
Çözünürlük – 2.5 km (Kanada), 25 km (Global)

Kuzey Amerika . Resmi site https://en.m.wikipedia.org/wiki/Global_Environmental_Multiscale_Model

Skiron (University of Athens)
Çözünürlük – 5 km.

WRF baz alınarak Atina Üniversitesi tarafından oluşturulmuş yükske çözünürlüklü güvenilir bir modeldir. Akdeniz için en güvenilir kaynaklardan biri olarak bilinir. http://forecast.uoa.gr/dustinfo.php

HIRLAM (High Resolution Limited Area Model)
Çözünürlük – 2.5 km. (7.5km)

Kuzey Avrupa Remsi web http://hirlam.org/index.php/hirlam-programme-53/welcome-to-hirlam

ACESS-G (The Australian Community Climate and Earth-System Simulator)
Çözünürlük 25 km. Avustralya http://www.bom.gov.au/australia/charts/about/about_access.shtml

RTOFS (Atlantic operational Real Time Ocean Forecasting System)
Çöznülrük – 9 km.

Atlantik.. Resmi web https://luckgrib.com/models/rtofs_global/

COAMPS (Coupled Ocean Atmosphere Mesoscale Prediction System)
Çözünürlük – 12 km.

Kuzey Amerika https://www.cencoos.org/data/models/coamps

----------------





nuri_kongur

  • Ziyaretçi
Ynt: Hava Durumu Tahmin Modelleri
« Yanıtla #1 : 31 Temmuz 2019, 01:38:56 »
Çok teşekkürler İlkay reis, derli toplu iyi olmuş.

Çevrimiçi Doğan Erbahar

  • Donatan Temsilcileri
  • *
  • İleti: 590
Ynt: Hava Durumu Tahmin Modelleri
« Yanıtla #2 : 31 Temmuz 2019, 08:11:57 »
Teşekkürler İlkay Reis güzel derleme için. Windy'de bir de METEOBLUE var. Bu da Isviçre temelli bir servismiş, Avrupa için çözünürlüğü 3 km imiş. Daha ziyade dağcılar, tarımla uğraşanlar tercih ediyormuş ilk zamanlarında.

Bütün bu modellere bakarken aklımda çözünürlük meselesini döndürüyordum. Acaba eşit olmayan aralıklı çözünürlük kullanan var mıdır? Meselâ okyanus gibi yerlerde 20-30 km seçip karaya yakın yerlerde 2-3 km aralığa düşmek gibi... Veya bu aralar makine öğrenmesi metodları da ilgimi çektiğinden eldeki devasa geçmiş hava durumu arşivini ve o tarihte yapılan tahminleri nöral bir ağa inceleterek modelleri optimize etmeye çalışmak... muhakkak çalışılıyordur üzerinde bu konuların diye düşünüyorum
"...parce que je suis heureux en mer et peut-être pour sauver mon ame..." - Bernard Moitessier

Çevrimdışı Ahmet Kabaalioğlu

  • *
  • İleti: 4690
Ynt: Hava Durumu Tahmin Modelleri
« Yanıtla #3 : 31 Temmuz 2019, 14:05:18 »
Bir çoğumuz gibi ben de hava durum taminleirni bir kaç kayanktan birdne kontrol ediyorum ancak farklı farklı modeller var, WRF, ICON vs vs.. 2019 Temmuz'unda özellikle Marmaris/Orhaniye civarlarında neredeyse hiç bir kaynak doğru sonuç vermeyince daha detaylı araştırmak farz oldu. "Hangi program ya da aplikasyon?" sorusundAN çok "hangi tahmin modeli?"


Çok doğru tespit .

ayrıca derleme için çok teşekkürler, hepsi birarada olmuş.
S/Y Bidarka / Fatih / İstanbul


"Son Denk Kayıkçısının Hatırasına"


https://sondenkkayikcisi.blogspot.com/

Çevrimdışı Tunc Aytunç

  • *
  • İleti: 15
Ynt: Hava Durumu Tahmin Modelleri
« Yanıtla #4 : 02 Ağustos 2019, 17:57:38 »
Çok teşekkürler

Çevrimdışı İlkay Ersoy

  • *
  • İleti: 114
Ynt: Hava Durumu Tahmin Modelleri
« Yanıtla #5 : 05 Ağustos 2019, 17:15:39 »
... eldeki devasa geçmiş hava durumu arşivini ve o tarihte yapılan tahminleri nöral bir ağa inceleterek modelleri optimize etmeye çalışmak... muhakkak çalışılıyordur üzerinde bu konuların diye düşünüyorum

Kesin yapılıyordur inanılmaz karmaşıklıkta programlar ve çok güçlü bilgisayarlar kullanılıyor.. Benim de ilgimi çeken windy de tarihi bilgileri gösteren bir bölüm var. Acaba "bölge bölge oraya bakıp daha gelişmiş bir istatistiki fırtına takvimi çıkarılabilir mi?" diye düşündüm.. Bir kaç nokta için geçmiş 4-5 yıla baktım, tekrar eden bir durum göremedim aynı dönemlere denk gelen. Ama alelacele yaptım. Daha detay bakmak lazım.. Merak eden için Windy'de bir bölgeye giriyorsunuz ve Menü Tarihçe tıkladığınzıda yıl ve ay seçip detay gün gün görebiliyorsunuz.. Mesela Orhaniye için 2010-11-12-13-14-15-16-17-18 Ağustos aylarına girip gün gün rüzgar ve sağanak hızlarını görmek ve karşılaştırmak mümkün..

Çevrimiçi Doğan Erbahar

  • Donatan Temsilcileri
  • *
  • İleti: 590
Ynt: Hava Durumu Tahmin Modelleri
« Yanıtla #6 : 05 Ağustos 2019, 19:33:00 »
Süpermiş bu, bilmiyordum bu özelliği, teşekkürler...
"...parce que je suis heureux en mer et peut-être pour sauver mon ame..." - Bernard Moitessier